เรียนรู้การปฏิวัติอุตสาหกรรมครั้งที่ 4 จาก Klaus Schwab

 

“One of the features of this Fourth Industrial Revolution is that it does not change what we are doing, but it changes us” Klaus Schwab

“ คุณสมบัติประการหนึ่ง

ของการปฏิวัติอุตสาหกรรมครั้งที่สี่

คือการไม่เปลี่ยนแปลงสิ่งที่เรากำลังทำอยู่

แต่เป็นการเปลี่ยนแปลงเรา”

               สวัสดีค่ะเพื่อนๆ พบกับเจลลี่เช่นเคยนะคะ😊 เพื่อนๆอาจจะสงสัยว่าข้อความข้างต้นเป็นคำพูดของใคร และวันนี้เจลลี่จะมีความรู้อะไรมาแบ่งปันเพื่อนๆ  เรามาเริ่มเรียนรู้ไปพร้อมๆกันได้เลยค่ะ💖  

          คำพูดข้างต้นเป็นคำพูดของKlaus Schwab และจากคำข้างต้นของ Klaus Schwab ที่กล่าวมานั้น ในความคิดของเจลลี่ เจลลี่คิดว่านั่นเป็นเรื่องที่ถูกต้องและเห็นด้วยมากๆเลยค่ะ เพราะว่า การปฏิวัติอุตสาหกรรมครั้งที่ 4 เป็นการปฏิวัติครั้งใหญ่ที่ทั้งรวดเร็วและทำให้เกิดการ disruption ในวงกว้างกว่าครั้งไหนๆ ซึ่งคนในสังคมยุคนี้ต้องปรับตัวและเรียนรู้ให้เร็วขึ้นตามการเปลี่ยนแปลงและการพัฒนา เมื่อเทคโนโลยีต่างๆเติบโตอย่างรวดเร็ว สิ่งที่เราควรจะเปลี่ยนแปลงคือตัวของเราเอง เราควรเรียนรู้ที่จะเปลี่ยนแปลงและพัฒนาศักยภาพของเราให้เท่าเทียมและมีประสิทธิภาพ กล่าวคือการเปลี่ยนแปลงเราให้ทันต่อการเปลี่ยนแปลงของการปฏิวัติอุตสาหกรรมครั้งที่ 4 นั่นเองค่ะ

          และเพื่อนๆอาจจะสงสัยและกังวลว่าการเปลี่ยนแปลงของ ยุคอุตสาหกรรม 4.0 มีผลกระทบยังไงต่อชีวิตของเราบ้าง และเราควรจะปฏิบัติตัวยังไงต่อการเปลี่ยนแปลง แต่ไม่ต้องกังวลค่ะ เพราะวันนี้เจลลี่มีคำตอบมาบอกเพื่อนๆด้วยค่ะ💖

จะเกิดผลกระทบอะไรบ้างจากการปฏิวัติอุตสาหกรรมครั้งที่ 4 ประเด็นหลักๆ คือ

1. ความไม่เท่าเทียมกันของการเข้าถึงเทคโนโลยีจะส่งผลให้มีผู้ที่ได้ประโยชน์อย่างมหาศาลและมีชีวิตที่ดีขึ้นมาก ซึ่งจะต่างกับคนกลุ่มที่เข้าไม่ถึงเทคโนโลยีอย่างมาก นั่นอาจจะนำมาซึ่งปัญหาสังคมทั้งในประเทศและระหว่างประเทศ เช่น อาจจะเกิดการอพยพข้ามพรมแดนครั้งใหญ่ไปสู่ประเทศที่เข้าถึงเทคโนโลยีมากกว่าและมีความเป็นอยู่ดีกว่า

2. การว่างงานจากการถูกแทนที่ด้วย AI และระบบการผลิตแบบอัตโนมัติ จริงอยู่ว่ามีการสร้างงานใหม่แต่ว่างานใหม่ที่สร้างขึ้นใช้ทักษะในการทำงานที่ต่างจากเดิมมากทำให้อาจจะมีคนที่ปรับตัวมาทำงานใหม่ได้น้อย

3. การนำเทคโนโลยีบางอย่างมาใช้อาจจะมีผลกระทบกับผู้ใช้ สังคม เศรษฐกิจ หรือว่าสภาพแวดล้อมได้ เช่น เทคโนโลยีพันธุวิศวกรรมที่อาจจะส่งผลต่อพันธุกรรมของมนุษย์ในระยะยาวหากมีการตัดต่อ DNA  และนาโนเทคโนโลยีเมื่อเกิดการปนเปื้อนไปในสภาพแวดล้อมแล้วจะส่งผลกระทบอย่างไรก็ยากจะคาดเดา หรือกรณีเงิน Cryptocurrency ที่ออกมาใหม่เช่น Libra ก็อาจจะส่งผลต่อการรักษาเสถียรภาพเศรษฐกิจของธนาคารกลางได้ เป็นต้น

4. สืบเนื่องจากข้อ 1 คือความแตกต่างกันอย่างมากของเศรษฐกิจประเทศที่มีการพัฒนาทางเทคโนโลยียุคใหม่กับประเทศที่ตามเทคโนโลยีไม่ทัน โดยเฉพาะประเทศกำลังพัฒนาทั้งหลายอาจจะได้รับผลกระทบนี้มากกว่าประเทศพัฒนาแล้ว

สำหรับแนวทางในการแก้ไข

1. การเชื่อว่าเทคโนโลยีที่สร้างขึ้นมาไม่ใช่สิ่งที่มาเปลี่ยนแปลงการใช้ชีวิตของคนเราและสังคมของเราแบบที่ควบคุมไม่ได้ ที่จริงแล้วเราสามารถออกแบบและกำหนดได้ก่อนที่จะมีการนำเทคโนโลยีไปใช้ว่าจะใช้อย่างไรและเพื่ออะไร เรียกว่าการปลูกฝังคุณค่า (Value) ของเทคโนโลยี พูดง่ายๆ คือต้องมีการร่วมกันกำหนดว่าเทคโนโลยีจะถูกนำไปใช้อย่างไรเพื่อที่จะมีประโยชน์ต่อคนแต่ละคน สังคม และสภาพแวดล้อมมากที่สุด ดังนั้นการวางรากฐานความคิดให้เข้าใจถึงศักยภาพและผลกระทบของเทคโนโลยีก่อนที่จะมีการพัฒนาหรือนำเทคโนโลยีไปใช้จริงๆ จึงเป็นหนึ่งในแนวคิดของการแก้ปัญหานี้ 

2. การกระจายการเข้าถึงเทคโนโลยีให้ทั่วถึงด้วยต้นทุนที่ไม่แพง เพื่อให้คนสามารถนำเทคโนโลยีไปใช้ได้ทั่วถึงกัน รวมทั้งการให้ความรู้ในการใช้เทคโนโลยีด้วย หรือกรณีที่เกิดปัญหาการว่างงานจำนวนมากอาจจะนำแนวคิด Universal Basic Income (UBI) มาใช้เพื่อบรรเทาปัญหาก็ได้

3. สำหรับรัฐบาลของประเทศต่างๆ อาจจะต้องคิดถึงกลุ่มผู้มีส่วนได้เสีย 3 กลุ่ม คือ ประเทศกำลังพัฒนา สิ่งแวดล้อม และคนทั่วไปที่ปรับตัวไม่ทัน โดยเริ่มมาจากข้อ 1 ที่การกำหนดคุณค่าของเทคโนโลยีควรระบุถึงผลกระทบด้านสังคมและสิ่งแวดล้อมด้วย

          💖สุดท้ายนี้ หวังว่าความรู้ที่เจลลี่นำมาฝากเพื่อนๆจะเป็นประโยชน์ และสามารถทำให้เพื่อนๆเข้าใจถึงการปฏิวัติอุตสากรรมครั้งที่ 4 มากขึ้น และสามารถทำให้เพื่อนๆรับมือกับผลกระทบจากการปฏิวัติอุตสาหกรรมครั้งที่ 4 ได้อย่างง่ายดาย ดังคำกล่าวของ Klaus Schwab ที่ว่า

“ คุณสมบัติประการหนึ่ง

ของการปฏิวัติอุตสาหกรรมครั้งที่สี่

คือการไม่เปลี่ยนแปลงสิ่งที่เรากำลังทำอยู่

แต่เป็นการเปลี่ยนแปลงเรา”

------------------------------------------------------------------------------

------------------------------------------------------------------------------

เอกสารอ้างอิง

        ทำความรู้จักกับการปฏิวัติอุตสาหกรรมครั้งที่ 4: รวดเร็วและ disrupt ในวงกว้างกว่าครั้งไหนๆ(ออนไลน์). (2562). สืบค้นจาก : https://www.finnomena.com/investment-reader/4ir/(17 สิงหาคม 2563)

       Klaus Schwab.  (2561).  ทางรอดในโลกใบใหม่แห่งการปฏิวัติอุตสาหกรรมครั้งที่สี่.  กรุงเทพมหานครฯ: อมรินทร์.